ടെഹ്റാൻ: അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള താൽക്കാലിക വെടിനിർത്തൽ നീട്ടുന്നതിനും ടെഹ്റാന്റെ ആണവ പദ്ധതികൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വിഷയങ്ങളിൽ ചർച്ചകൾ പുനരാരംഭിക്കുന്നതിനുമുള്ള ശ്രമങ്ങൾ പുരോഗമിക്കവെ, ഇറാന്റെ കൈവശമുള്ള ഉയർന്ന തോതിൽ സമ്പുഷ്ടീകരിച്ച യുറേനിയം ശേഖരം അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ വലിയ ചർച്ചയാകുന്നു (Iran Highly Enriched Uranium Stockpile). കഴിഞ്ഞ ജൂൺ മാസത്തിൽ ഇസ്രായേലും അമേരിക്കയും നടത്തിയ ബോംബാക്രമണങ്ങളിൽ ഇറാന്റെ ആണവ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾക്ക് വലിയ നാശനഷ്ടങ്ങൾ സംഭവിച്ചിരുന്നെങ്കിലും, അവർ ഭൂഗർഭ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന സമ്പുഷ്ടീകരിച്ച യുറേനിയത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും സുരക്ഷിതമാണെന്നാണ് വിവരം. ഈ ശേഖരമാണ് വരാനിരിക്കുന്ന ആണവ ചർച്ചകളിൽ ഇറാന് ഏറ്റവും വലിയ നയതന്ത്ര മേൽക്കോയ്മ നൽകുന്നത്. ഭൂഗർഭ അറകളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ യുറേനിയം പുറത്തെടുത്ത് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ആണവ നിരീക്ഷണ ഏജൻസിയായ ഐഎഇഎയുടെ മേൽനോട്ടത്തിൽ നശിപ്പിക്കാൻ ഇറാൻ തയ്യാറാകണമെന്ന് യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
ആണവായുധ നിർമ്മാണത്തിന് ആവശ്യമായ 90 ശതമാനം ശുദ്ധിയിലേക്ക് വളരെ വേഗത്തിൽ എത്തിക്കാൻ സാധിക്കുന്ന 60 ശതമാനം വരെ സമ്പുഷ്ടീകരിച്ച 440 കിലോഗ്രാമിലധികം യുറേനിയം ഇറാന്റെ പക്കലുണ്ടെന്നാണ് യുഎൻ ഏജൻസിയുടെ കണക്കുകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നത്. ആക്രമണങ്ങൾക്ക് ശേഷം തങ്ങളുടെ ആണവ ശേഖരത്തിന്റെ നിലവിലെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ചോ, പരിശോധകർക്ക് അന്താരാഷ്ട്ര കേന്ദ്രങ്ങളിലേക്ക് പ്രവേശനം നൽകുന്നതിനെക്കുറിച്ചോ ഇറാൻ ഇതുവരെ വ്യക്തമായ മറുപടി നൽകിയിട്ടില്ല. എന്നാൽ ഇസ്ഫഹാനിലെ തന്ത്രപ്രധാനമായ തുരങ്ക ശൃംഖലയിൽ 200 കിലോഗ്രാമിലധികം യുറേനിയം സുരക്ഷിതമായിരിപ്പുണ്ടെന്നാണ് ഐഎഇഎ മേധാവി റാഫേൽ ഗ്രോസി സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ഈ യുറേനിയം ശേഖരം പൂർണ്ണമായും രാജ്യം വിട്ടുപോകരുതെന്ന് ഇറാന്റെ പരമോന്നത നേതാവ് ഉത്തരവിട്ടിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, ചർച്ചകളുടെ ഭാഗമായി ഇതിന്റെ പകുതി ഭാഗം മൂന്നാം രാജ്യത്തേക്ക് മാറ്റാനും ബാക്കി ഭാഗം വീര്യം കുറയ്ക്കാനും ഇറാൻ തയ്യാറായേക്കുമെന്നാണ് നയതന്ത്ര വൃത്തങ്ങൾ നൽകുന്ന സൂചന.
Summary: Iran’s surviving stockpile of highly enriched uranium remains the biggest concern for the United States ahead of upcoming nuclear talks aimed at extending the current ceasefire. Despite heavy damage to Iran’s nuclear infrastructure during airstrikes last June, a significant portion of its 60% enriched uranium stored underground is believed to have survived intact. While US President Donald Trump demands the destruction of this material under UN supervision, Iranian leadership remains hesitant to ship the entire critical stockpile abroad.
