ന്യൂഡൽഹി: കഴിഞ്ഞ 12 വർഷത്തിനിടെ ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിക്ക് ലഭിച്ച വിദേശ പുരസ്കാരങ്ങളുടെ എണ്ണം 30-ൽ അധികമാണ്. അടുത്തിടെ സീഷെൽസ് സന്ദർശന വേളയിൽ അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ച ‘ഗാർഡിയൻ ഓഫ് ദ ബ്ലൂ ഹൊറൈസൺ’ (Guardian of the Blue Horizon) എന്ന പുതിയ പുരസ്കാരവും, സ്ലോവാക്യ നൽകിയ ‘ഓർഡർ ഓഫ് ദ വൈറ്റ് ഡബിൾ ക്രോസ്’ തുടങ്ങിയവയും വലിയ ചർച്ചകൾക്ക് വഴിവെച്ചിരിക്കുകയാണ് (Narendra Modi Foreign Awards). എന്നാൽ, ഇത്തരം പുരസ്കാരങ്ങൾ ഇന്ത്യയുടെ നയതന്ത്ര വിജയമാണോ അതോ പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ വ്യക്തിപരമായ പ്രതിച്ഛായ വർധിപ്പിക്കാനുള്ള നീക്കമാണോ എന്ന കാര്യത്തിൽ രാഷ്ട്രീയ-നയതന്ത്ര വിദഗ്ധർക്കിടയിൽ ഭിന്നാഭിപ്രായങ്ങൾ ഉയരുന്നു.
സീഷെൽസ് സന്ദർശനത്തിനിടെ മോദിക്ക് നൽകിയ പുരസ്കാര സർട്ടിഫിക്കറ്റിൽ രാജ്യത്തിന്റെ പേര് ‘Repubblic of Seycheeles’ എന്ന് തെറ്റായി രേഖപ്പെടുത്തിയത് വലിയ വിമർശനങ്ങൾക്ക് കാരണമായിരുന്നു. തിരക്കിട്ട് തയ്യാറാക്കിയ ഒരു പുരസ്കാരമാണിതെന്ന പരിഹാസമാണ് പ്രതിപക്ഷത്ത് നിന്ന് ഉയർന്നത്. സമാനമായ രീതിയിൽ ഇസ്രായേൽ സന്ദർശന വേളയിൽ മോദിക്ക് മാത്രമായി നൽകിയ ‘സ്പീക്കർ ഓഫ് ദ നെസ്സെറ്റ് മെഡൽ’ പോലുള്ളവയും ഇതിന് മുൻപും വിമർശനവിധേയമായിട്ടുണ്ട്. പല രാജ്യങ്ങളും മോദിയുടെ സന്ദർശനത്തിന് തൊട്ടുമുമ്പ് മാത്രം രൂപകൽപ്പന ചെയ്യുന്ന ഇത്തരം പുരസ്കാരങ്ങൾ, ഇന്ത്യയുമായുള്ള നയതന്ത്രബന്ധം ഊഷ്മളമാക്കാൻ സ്വീകരിക്കുന്ന തന്ത്രമാണെന്ന നിരീക്ഷണവും ശക്തമാണ്.
തനിക്ക് ലഭിക്കുന്ന പുരസ്കാരങ്ങൾ രാജ്യത്തിനുള്ള അംഗീകാരമാണെന്നാണ് പ്രധാനമന്ത്രിയും അനുകൂലികളും അവകാശപ്പെടുന്നത്. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ജനാധിപത്യ രാജ്യത്തിന്റെ തലവനെന്ന നിലയിൽ ഇന്ത്യക്ക് ആഗോളതലത്തിൽ ലഭിക്കുന്ന സ്വീകാര്യതയാണ് ഇവയെന്നും അവർ വാദിക്കുന്നു. ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ‘ചാമ്പ്യൻസ് ഓഫ് ദ എർത്ത്’ പുരസ്കാരം, ബിൽ & മെലിൻഡ ഗേറ്റ്സ് ഫൗണ്ടേഷന്റെ ‘ഗ്ലോബൽ ഗോൾകീപ്പർ’ പുരസ്കാരം എന്നിവ പോലുള്ളവ ഈ പട്ടികയിലെ പ്രമുഖ സ്ഥാനത്താണ്.
അതേസമയം, ഇത്തരം പുരസ്കാരങ്ങൾ ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക-നയതന്ത്ര താൽപ്പര്യങ്ങൾക്ക് എത്രത്തോളം പ്രയോജനം ചെയ്യുന്നുണ്ടെന്ന കാര്യത്തിൽ സംശയമുണ്ടെന്ന് അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ വിശകലനം ചെയ്യുന്നവർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. മോദിയുടെ വ്യക്തിപരമായ പ്രതിച്ഛായ ഉയർത്താൻ മാത്രമാണ് ഇത്തരം പ്രോത്സാഹനങ്ങൾ ഉപകരിക്കുന്നതെന്നും, ഇതിൽ പലതും യാഥാർത്ഥ്യബോധമില്ലാത്ത ശക്തനായ നേതാവ് എന്ന പ്രതിച്ഛായ നിർമ്മിക്കാൻ മാത്രമുള്ളതാണെന്നും രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർ വാദിക്കുന്നു. പുരസ്കാരങ്ങളുടെ എണ്ണം കൂടുമ്പോഴും, അവ ഇന്ത്യയുടെ യഥാർത്ഥ നയതന്ത്ര നേട്ടങ്ങളുമായി എത്രത്തോളം ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു എന്നത് ഇനിയും പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
Summary: Prime Minister Narendra Modi’s frequent receipt of foreign awards during diplomatic visits has sparked a debate over whether these accolades reflect India’s growing global influence or are merely tools for shaping his personal political image. Critics point to the recent misspelt Seychelles award and the frequent creation of bespoke honours as evidence that these trophies serve more to boost Modi’s reputation than to achieve substantive diplomatic or economic benefits for India.
