ഇറാൻ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ ഏറ്റവും സ്വാധീനമുള്ള വ്യക്തികളിലൊരാളും നിലവിൽ സുപ്രീം നാഷണൽ സെക്യൂരിറ്റി കൗൺസിൽ സെക്രട്ടറിയുമാണ് 67-കാരനായ അലി ലാറിജാനി (Ali Larijani). പതിറ്റാണ്ടുകളായി ഇറാന്റെ മിതവാദി മുഖമായി അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന അദ്ദേഹം, ജർമ്മൻ തത്ത്വചിന്തകനായ ഇമ്മാനുവൽ കാന്റിനെക്കുറിച്ച് പുസ്തകങ്ങളെഴുതുകയും പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളുമായി ആണവ കരാറുകളിൽ ചർച്ച നടത്തുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ള വ്യക്തിയാണ്. എന്നാൽ, ഫെബ്രുവരി 28-ന് നടന്ന വ്യോമാക്രമണത്തിൽ ഇറാൻ പരമോന്നത നേതാവ് ആയത്തുള്ള അലി ഖമേനി കൊല്ലപ്പെട്ടതോടെ ലാറിജാനിയുടെ നിലപാടുകളിൽ കടുത്ത മാറ്റം വന്നിരിക്കുകയാണ്. അമേരിക്കയും ഇസ്രായേലും ഇറാന്റെ ഹൃദയത്തിന് തീയിട്ടുവെന്നും, ഇതിന് തക്കതായ തിരിച്ചടി നൽകുമെന്നും അദ്ദേഹം പ്രഖ്യാപിച്ചു കഴിഞ്ഞു.
ഇറാന്റെ “കെന്നഡി കുടുംബം” എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന അതിസമ്പന്നവും സ്വാധീനവുമുള്ള കുടുംബത്തിലാണ് 1958-ൽ ഇറാഖിലെ നജാഫിൽ ലാറിജാനി ജനിച്ചത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ് പ്രമുഖ മതപണ്ഡിതനായിരുന്നു. ലാറിജാനിയുടെ സഹോദരങ്ങളും ഇറാന്റെ ജുഡീഷ്യറിയിലും അസംബ്ലി ഓഫ് എക്സ്പെർട്സിലും ഉന്നത പദവികൾ വഹിച്ചിട്ടുള്ളവരാണ്. രാഷ്ട്രീയത്തിന് പുറമെ മികച്ച വിദ്യാഭ്യാസ പശ്ചാത്തലവുമുള്ള അദ്ദേഹം ഗണിതശാസ്ത്രത്തിലും കമ്പ്യൂട്ടർ സയൻസിലും ബിരുദവും, പാശ്ചാത്യ തത്ത്വചിന്തയിൽ ഡോക്ടറേറ്റും നേടിയിട്ടുണ്ട്. 1979-ലെ വിപ്ലവത്തിന് ശേഷം ഇറാൻ റെവല്യൂഷണറി ഗാർഡ്സിൽ (IRGC) ചേർന്ന അദ്ദേഹം പിന്നീട് സാംസ്കാരിക മന്ത്രിയായും 12 വർഷം പാർലമെന്റ് സ്പീക്കറായും സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ആധുനിക ഇറാന്റെ സുരക്ഷാ തന്ത്രങ്ങൾ രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിൽ ലാറിജാനിക്ക് വലിയ പങ്കുണ്ട്. 2015-ലെ ആണവ കരാർ (JCPOA) യാഥാർത്ഥ്യമാക്കുന്നതിൽ അദ്ദേഹം പ്രധാന പങ്ക് വഹിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ, 2021-ലെയും 2024-ലെയും പ്രസിഡന്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ അയോഗ്യനാക്കിയിരുന്നു. 2025 ഓഗസ്റ്റിൽ പ്രസിഡന്റ് മസൂദ് പെസെഷ്കിയാൻ അദ്ദേഹത്തെ വീണ്ടും നാഷണൽ സെക്യൂരിറ്റി കൗൺസിൽ സെക്രട്ടറിയായി നിയമിച്ചതോടെയാണ് അദ്ദേഹം വീണ്ടും അധികാരത്തിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദുവായി മാറിയത്. ഒമാൻ വഴി അമേരിക്കയുമായി രഹസ്യ ചർച്ചകൾക്ക് മുൻപ് മുൻകൈ എടുത്തിരുന്നെങ്കിലും, നിലവിലെ ആക്രമണങ്ങളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ അമേരിക്കയുമായി ഇനി ചർച്ചകൾക്കില്ലെന്ന് അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
ഖമേനിയുടെ വധത്തിന് ശേഷം ഇറാന്റെ ഭരണം നിയന്ത്രിക്കുന്ന മൂന്നംഗ പരിവർത്തന കൗൺസിലിൽ ലാറിജാനിക്ക് നിർണ്ണായക സ്ഥാനമുണ്ട്. അമേരിക്കയുടെ സൈനിക താവളങ്ങളെ ലക്ഷ്യം വെക്കുമെന്നും ഇസ്രായേലിന് കനത്ത പ്രഹരം നൽകുമെന്നുമാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഏറ്റവും പുതിയ മുന്നറിയിപ്പ്. നയതന്ത്രജ്ഞനായ ഒരു തത്ത്വചിന്തകൻ എന്ന നിലയിൽ നിന്ന് യുദ്ധമുഖത്തെ തന്ത്രജ്ഞൻ എന്ന നിലയിലേക്കുള്ള ലാറിജാനിയുടെ മാറ്റം വരും ദിവസങ്ങളിൽ പശ്ചിമേഷ്യയിലെ യുദ്ധഗതിയെ എങ്ങനെ സ്വാധീനിക്കുമെന്ന് ലോകം ഉറ്റുനോക്കുകയാണ്.
