ടെഹ്റാൻ: യു.എസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപും ഇറാൻ പ്രസിഡന്റ് മസൂദ് പെസെഷ്കിയാനും ഒപ്പുവെച്ച ചരിത്രപരമായ ധാരണാ പത്രം (MoU) മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യങ്ങളെ അടിമുടി മാറ്റിമറിച്ചിരിക്കുകയാണ് (Middle East Power Dynamics). 1979-ലെ ഇസ്ലാമിക വിപ്ലവത്തിന് ശേഷം ആദ്യമായി ഇരുരാജ്യങ്ങളുടെയും പ്രസിഡന്റുമാർ നേരിട്ട് ഒപ്പുവെച്ച ഈ കരാർ, മൂന്ന് മാസം നീണ്ടുനിന്ന യുദ്ധത്തിന് വിരാമമിടുന്നു. ഇതിനെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നവർ ഒരു “ഗ്രാൻഡ് ബാർഗെയ്ൻ” അഥവാ നൂറ്റാണ്ടിന്റെ കരാർ എന്ന് വിളിക്കുമ്പോൾ, ഇസ്രായേലിനും ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾക്കും ഇതൊരു വലിയ തന്ത്രപരമായ തിരിച്ചടിയാണ്.
ഇസ്രായേലിന്റെ ആശങ്കകൾ:
ഇറാൻ ഭരണകൂടത്തെ അട്ടിമറിക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ യു.എസുമായി ചേർന്ന് ഇസ്രായേൽ നടത്തിയ നീക്കങ്ങൾ വലിയൊരു പരാജയത്തിലേക്കാണ് ചെന്നെത്തിയത് എന്നാണ് വിശകലന വിദഗ്ധർ വിലയിരുത്തുന്നത്. കരാറിലൂടെ ഇറാൻ കൂടുതൽ സുരക്ഷിതവും നിയമസാധുതയുള്ളതുമായ ഒരു ശക്തിയായി മാറിയെന്ന് ഇസ്രായേൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഫോർ നാഷണൽ സെക്യൂരിറ്റി സ്റ്റഡീസിലെ ഡാനി സിട്രിനോവിച്ച്സ് അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. ഇറാനുമായുള്ള യുദ്ധം ഇസ്രായേലിനെ അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ ഒറ്റപ്പെടുത്തിയെന്നും, ഇറാനുമായുള്ള ആണവ കരാറുകളോ മിസൈൽ നിയന്ത്രണങ്ങളോ ഇസ്രായേലിന്റെ താൽപ്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്ന രീതിയിലല്ല നടന്നതെന്നും ഇസ്രായേൽ ക്യാമ്പുകളിൽ വലിയ പ്രതിഷേധമുണ്ട്.
ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളുടെ പ്രതിസന്ധി:
ഇറാനിയൻ ആക്രമണങ്ങൾ ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളുടെ സുരക്ഷാ ബോധത്തെ വലിയ രീതിയിൽ ഉലച്ചിരുന്നു. ഇപ്പോൾ യു.എസ്-ഇറാൻ ചർച്ചകൾ നേരിട്ട് നടക്കുന്നതോടെ, അമേരിക്കൻ സുരക്ഷാ കവചത്തിലുള്ള വിശ്വാസം ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾക്ക് കുറയുകയാണ്. അമേരിക്കൻ പിന്തുണയിൽ മാത്രം വിശ്വസിക്കാതെ ഇറാനുമായി ഒരു ഒത്തുതീർപ്പിന് തയ്യാറെടുക്കുന്നതാണ് വരുംകാലങ്ങളിൽ കാണാൻ സാധിക്കുക.
ലബനനും ഹിസ്ബുള്ളയും:
ലബനനിലെ സ്ഥിതിഗതികൾ കൂടുതൽ സങ്കീർണ്ണമാണ്. ലബനന്റെ ആഭ്യന്തര കാര്യങ്ങളിൽ ഇറാൻ ഇടപെടുന്നു എന്ന ആശങ്ക പ്രസിഡന്റ് ജോസഫ് ഔൺ പ്രകടിപ്പിക്കുമ്പോൾ, യു.എസ്-ഇറാൻ ചർച്ചകൾ ലബനനെ കൂടുതൽ ഉന്നതതല ചർച്ചകളിലേക്ക് ഉയർത്തുമെന്ന് ഹിസ്ബുള്ള അനുകൂലികൾ വാദിക്കുന്നു.
കരാറിന്റെ ഭാവി:
കരാർ പൂർണ്ണമായി നടപ്പിലാക്കുമോ എന്നതാണ് ഇനി കാണേണ്ടത്. 60 ദിവസത്തെ വെടിനിർത്തൽ കാലയളവിൽ ആണവ പദ്ധതികൾ, സാമ്പത്തിക ഉപരോധം നീക്കൽ, പുനർനിർമ്മാണ ഫണ്ട് എന്നിവയിൽ തീരുമാനമുണ്ടാകണം. ഇറാനുമായി യുദ്ധം ചെയ്ത് തകർക്കാൻ കഴിയാത്തതിനാലാണ് അമേരിക്ക ഈ ഒത്തുതീർപ്പിലേക്ക് എത്തിയതെന്ന് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു. എങ്കിലും, ഇസ്രായേലിന്റെ ഭാഗത്തുനിന്നുള്ള നീക്കങ്ങൾ കരാറിനെ അട്ടിമറിക്കുമോ എന്ന ആശങ്ക ഇപ്പോഴും ബാക്കിനിൽക്കുന്നു.
Summary: The U.S.-Iran agreement, signed by Donald Trump and Masoud Pezeshkian at the G7 summit in Versailles, marks a historic shift in Middle Eastern power dynamics by ending a three-month war and extending a ceasefire for 60 days. While supporters view it as a necessary ‘grand bargain’ to prevent regional catastrophe, the deal is seen as a strategic setback for Israel—failing to curb Iran’s nuclear or regional influence—and a source of alarm for Gulf states who fear eroding U.S. security guarantees.
