ഇന്ന് ജൂലൈ 6 ലോകമെമ്പാടും ലോക ജന്തുജന്യ രോഗ ദിനം (World Zoonoses Day) ആയി ആചരിക്കുന്നു. മൃഗങ്ങളിൽ നിന്ന് മനുഷ്യരിലേക്ക് പകരുന്ന രോഗങ്ങളെക്കുറിച്ച് പൊതുജനങ്ങളിൽ അവബോധം സൃഷ്ടിക്കുകയും, രോഗപ്രതിരോധത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം ഓർമ്മപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് ഈ ദിനത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം. 1885 ജൂലൈ 6-ന് ഫ്രഞ്ച് ശാസ്ത്രജ്ഞനായ ലൂയി പാസ്ചർ (Louis Pasteur) ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെ റേബീസ് വാക്സിൻ വിജയകരമായി ഒരു ബാലന് നൽകിയ ദിനത്തിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കാണ് ഈ ദിനാചരണം. ആ ചരിത്രനേട്ടം ആധുനിക വാക്സിൻ ശാസ്ത്രത്തിന്റെയും പൊതുജനാരോഗ്യത്തിന്റെയും പുതിയ അധ്യായത്തിന് തുടക്കമിട്ടു.
എന്താണ് ജന്തുജന്യ രോഗങ്ങൾ?
ജന്തുജന്യ രോഗങ്ങൾ (Zoonotic Diseases) എന്നത് മൃഗങ്ങളിൽ നിന്ന് മനുഷ്യരിലേക്കോ മനുഷ്യരിൽ നിന്ന് മൃഗങ്ങളിലേക്കോ പകരുന്ന രോഗങ്ങളെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ബാക്ടീരിയ, വൈറസ്, ഫംഗസ്, പരാദജീവികൾ എന്നിവ മൂലമാണ് ഇത്തരം രോഗങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നത്.
- ലോകാരോഗ്യ സംഘടനയുടെ (WHO) കണക്കുകൾ പ്രകാരം,
- നിലവിലുള്ള 60 ശതമാനം പകർച്ചവ്യാധികളും ജന്തുജന്യ രോഗങ്ങളാണ്.
പുതുതായി ഉയർന്നുവരുന്ന പകർച്ചവ്യാധികളിൽ 75 ശതമാനവും മൃഗങ്ങളിൽ നിന്നാണ് മനുഷ്യരിലേക്ക് പടരുന്നത്.
കോവിഡ്-19 മഹാമാരി ലോകത്തെ പഠിപ്പിച്ച ഏറ്റവും വലിയ പാഠങ്ങളിലൊന്നും മനുഷ്യന്റെയും മൃഗങ്ങളുടെയും ആരോഗ്യം പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നുവെന്നതാണ്.
എങ്ങനെയാണ് രോഗങ്ങൾ പകരുന്നത്?
- ജന്തുജന്യ രോഗങ്ങൾ പല രീതികളിലൂടെയും മനുഷ്യരിലേക്ക് എത്താം.
- രോഗബാധിതരായ മൃഗങ്ങളുമായി നേരിട്ട് സമ്പർക്കം പുലർത്തുന്നത്
- കടിയിലൂടെയോ മാന്തലിലൂടെയോ
- മലിനമായ ഭക്ഷണത്തിലൂടെയോ വെള്ളത്തിലൂടെയോ
- കൊതുക്, ചെള്ള്, ഈച്ച തുടങ്ങിയ വാഹകരിലൂടെ
- മലിനമായ പരിസരങ്ങളിലൂടെയോ ഉപകരണങ്ങളിലൂടെയോ
മനുഷ്യൻ, മൃഗം, പരിസ്ഥിതി എന്നിവ തമ്മിൽ ഇടപെടുന്ന മേഖലകളിലാണ് ഇത്തരം രോഗങ്ങൾ കൂടുതലായി പടരുന്നത്.
പ്രധാന ജന്തുജന്യ രോഗങ്ങൾ
ലോകത്ത് വ്യാപകമായി കാണപ്പെടുന്ന പ്രധാന ജന്തുജന്യ രോഗങ്ങളിൽ ചിലത്:
- റേബീസ്
- കോവിഡ്-19
- എബോള
- ബേർഡ് ഫ്ലൂ (Avian Influenza)
- സ്വൈൻ ഫ്ലൂ (H1N1)
- ലെപ്റ്റോസ്പിറോസിസ്
- ആന്ത്രാക്സ് (Anthrax)
- ബ്രൂസെല്ലോസിസ്
- ലൈം രോഗം
- ടോക്സോപ്ലാസ്മോസിസ്
- റിംഗ്വോം
പേവിഷബാധ ഇന്നും വലിയ ഭീഷണി
ലോക ജന്തുജന്യ രോഗ ദിനത്തിന്റെ കേന്ദ്രസന്ദേശം ഇന്നും പേവിഷബാധ പ്രതിരോധമാണ്. പേവിഷബാധ 100 ശതമാനം തടയാൻ കഴിയുന്ന രോഗമാണ്. എന്നാൽ ചികിത്സ ലഭിക്കാതെ പോയാൽ മരണനിരക്ക് ഏകദേശം 100 ശതമാനമാണ്. മനുഷ്യരിലേക്ക് പേവിഷബാധ പകരുന്ന കേസുകളിൽ 99 ശതമാനത്തിനും കാരണം നായ്ക്കളുടെ കടിയാണ്. പേവിഷബാധ ബാധിച്ച് മരിക്കുന്നവരിൽ വലിയൊരു വിഭാഗം 15 വയസ്സിൽ താഴെയുള്ള കുട്ടികളാണ്. സംശയാസ്പദമായ നായയോ മറ്റ് മൃഗങ്ങളോ കടിച്ചാൽ മുറിവ് ഉടൻ സോപ്പും ഒഴുകുന്ന വെള്ളവും ഉപയോഗിച്ച് നന്നായി കഴുകുകയും എത്രയും വേഗം ആശുപത്രിയിലെത്തി വാക്സിൻ സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്യണമെന്ന് ആരോഗ്യവിദഗ്ധർ നിർദേശിക്കുന്നു.
എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇത്തരം രോഗങ്ങൾ വർധിക്കുന്നത്?
ജന്തുജന്യ രോഗങ്ങളുടെ വ്യാപനത്തിന് നിരവധി കാരണങ്ങളുണ്ട്.
- വനനശീകരണവും മനുഷ്യരുടെ വനപ്രദേശങ്ങളിലേക്കുള്ള കടന്നുകയറ്റവും
- വന്യജീവി വ്യാപാരം
- മൃഗസംരക്ഷണ രീതികളിലെ മാറ്റങ്ങൾ
- ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയിലെ വീഴ്ചകൾ
- ശുചിത്വക്കുറവ്
- കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം
- നിയന്ത്രണമില്ലാത്ത ആന്റിബയോട്ടിക് ഉപയോഗം
ഇവയെല്ലാം പുതിയ രോഗാണുക്കൾ മനുഷ്യരിലേക്ക് എത്താനുള്ള സാധ്യത വർധിപ്പിക്കുന്നു.
‘വൺ ഹെൽത്ത്’ സമീപനം ഇത്തരം രോഗങ്ങളെ നേരിടാൻ ലോകാരോഗ്യ സംഘടനയും വിവിധ രാജ്യങ്ങളും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നത് “One Health” എന്ന ആശയമാണ്.
മനുഷ്യരുടെ ആരോഗ്യം, മൃഗങ്ങളുടെ ആരോഗ്യം, പരിസ്ഥിതിയുടെ ആരോഗ്യം എന്നിവയെ ഒരുമിച്ച് കാണുന്ന സമീപനമാണിത്. ഡോക്ടർമാർ, മൃഗഡോക്ടർമാർ, പരിസ്ഥിതി വിദഗ്ധർ, ശാസ്ത്രജ്ഞർ, സർക്കാർ സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവയുടെ സംയുക്ത പ്രവർത്തനത്തിലൂടെയാണ് ജന്തുജന്യ രോഗങ്ങളെ ഫലപ്രദമായി നിയന്ത്രിക്കാൻ കഴിയുക.
ഇന്ത്യയുടെ നടപടികൾ
ജന്തുജന്യ രോഗങ്ങൾ തടയുന്നതിനായി ഇന്ത്യ വിവിധ പദ്ധതികൾ നടപ്പാക്കുന്നുണ്ട്.
- National Animal Disease Control Programme (NADCP) വഴി കുളമ്പുരോഗം (FMD), ബ്രൂസെല്ലോസിസ് എന്നിവ നിയന്ത്രിക്കൽ
- National One Health Programme വഴി മനുഷ്യ-മൃഗ ആരോഗ്യ വകുപ്പുകളുടെ ഏകോപനം
- Mobile Veterinary Units വഴി ഗ്രാമീണ മേഖലകളിൽ മൃഗചികിത്സാ സേവനങ്ങൾ
- Animal Birth Control (Dogs) Rules, 2023 പ്രകാരം തെരുവുനായകൾക്ക് വാക്സിനേഷനും വന്ധ്യംകരണവും
- കന്നുകാലികളുടെയും മറ്റ് വളർത്തുമൃഗങ്ങളുടെയും വ്യാപക വാക്സിനേഷൻ
എങ്ങനെ പ്രതിരോധിക്കാം?
ജന്തുജന്യ രോഗങ്ങൾ തടയാൻ ഓരോ വ്യക്തിക്കും ചെയ്യാവുന്ന കാര്യങ്ങൾ:
വളർത്തുമൃഗങ്ങൾക്ക് സമയബന്ധിതമായി വാക്സിൻ നൽകുക
- മൃഗങ്ങളെ സ്പർശിച്ച ശേഷം കൈകൾ നന്നായി കഴുകുക
- മാംസം, പാൽ തുടങ്ങിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ സുരക്ഷിതമായി പാകം ചെയ്ത് ഉപയോഗിക്കുക
- മലിനജലം ഒഴിവാക്കുക
- വന്യമൃഗങ്ങളുമായി അനാവശ്യ സമ്പർക്കം ഒഴിവാക്കുക
- വളർത്തുമൃഗങ്ങളുടെ ആരോഗ്യപരിശോധന പതിവാക്കുക
- രോഗലക്ഷണങ്ങൾ കണ്ടാൽ ഉടൻ ചികിത്സ തേടുക
ലോകം ഓർക്കുന്ന ഒരു ചരിത്രദിനം
1885-ൽ ലൂയി പാസ്ചർ നൽകിയ ആദ്യ റേബീസ് വാക്സിൻ ഒരു ബാലന്റെ ജീവൻ രക്ഷിച്ചതോടെ മെഡിക്കൽ ചരിത്രത്തിൽ പുതിയ അധ്യായം തുറന്നു. ഇന്ന്, അതേ ദിനം ലോകം ആചരിക്കുന്നത് മൃഗങ്ങളുടെയും മനുഷ്യരുടെയും ആരോഗ്യം പരസ്പരം വേർതിരിക്കാനാവാത്തതാണെന്ന സന്ദേശം വീണ്ടും ഓർമ്മിപ്പിക്കാനാണ്. മനുഷ്യനും മൃഗങ്ങളും ഒരേ ഭൂമിയാണ് പങ്കിടുന്നത്. അതിനാൽ മൃഗങ്ങളുടെ ആരോഗ്യം സംരക്ഷിക്കുന്നത് മനുഷ്യന്റെ ആരോഗ്യത്തെയും സുരക്ഷിതമാക്കുന്നുവെന്ന തിരിച്ചറിവാണ് ലോക ജന്തുജന്യ രോഗ ദിനം ലോകത്തിന് നൽകുന്ന ഏറ്റവും വലിയ സന്ദേശം.
Summary: World Zoonoses Day, observed on July 6, commemorates Louis Pasteur’s successful rabies vaccine trial in 1885 and highlights the critical link between animal and human health. With over 60% of infectious diseases originating from animals, the ‘One Health’ approach—integrating human, animal, and environmental health—is essential to controlling zoonotic threats. The day emphasizes individual responsibilities such as timely pet vaccination, hygiene, and immediate medical intervention in the event of animal bites to prevent life-threatening illnesses like rabies.
