ന്യൂഡൽഹി: 13 വർഷമായി ചലനമറ്റ ശരീരവുമായി മരണത്തോട് മല്ലിട്ട മുൻ പഞ്ചാബ് സർവ്വകലാശാല വിദ്യാർത്ഥി ഹരീഷ് റാണയ്ക്ക് വിട (Harish Rana Passive Euthanasia). സുപ്രീം കോടതിയുടെ ചരിത്രപരമായ ഉത്തരവിനെത്തുടർന്ന് രാജ്യത്തെ ആദ്യത്തെ ‘പാസീവ് യൂത്തനേഷ്യ’ (Passive Euthanasia – നിഷ്ക്രിയ ദയാവധം) ഡൽഹി എയിംസിൽ നടപ്പിലാക്കി. വെന്റിലേറ്റർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ജീവൻരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങൾ ഘട്ടം ഘട്ടമായി നീക്കം ചെയ്യുന്നതിന് മുന്നോടിയായി കുടുംബം നൽകിയ വൈകാരികമായ യാത്രയയപ്പിന്റെ ദൃശ്യങ്ങൾ ഇപ്പോൾ പുറത്തുവന്നു.
ഘാസിയാബാദിലെ വീട്ടിൽ വെച്ച് ഹരീഷ് റാണയെ എയിംസിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നതിന് തൊട്ടുമുൻപായിരുന്നു കുടുംബത്തിന്റെ വിടവാങ്ങൽ. ബ്രഹ്മാകുമാരി സംഘടനയിലെ ഒരു പ്രവർത്തക ഹരീഷിന്റെ നെറ്റിയിൽ തിലകം ചാർത്തിക്കൊണ്ട്, “എല്ലാവരോടും ക്ഷമിക്കുക, എല്ലാവരോടും മാപ്പു ചോദിക്കുക. ഇനി പോകാൻ സമയമായി, ശരിയല്ലേ?” എന്ന് പറയുന്നത് വീഡിയോയിൽ കാണാം. മകന്റെ ചലനമറ്റ ശരീരത്തിനരികിലിരുന്ന് വിതുമ്പുന്ന അമ്മയുടെ ദൃശ്യങ്ങൾ നൊമ്പരമുണർത്തുന്നതാണ്.
2013-ൽ നാലാം നിലയിൽ നിന്ന് വീണ് തലച്ചോറിന് ഗുരുതരമായി പരിക്കേറ്റതോടെയാണ് ഹരീഷിന്റെ ജീവിതം കിടക്കയിലായത്. ശ്വസനത്തിനും ഭക്ഷണത്തിനുമായി ട്യൂബുകളെ മാത്രം ആശ്രയിച്ചിരുന്ന മകന്റെ ദുരവസ്ഥ കണ്ടുനിൽക്കാനാകാതെയാണ് മാതാപിതാക്കൾ കരുണവധത്തിനായി കോടതിയെ സമീപിച്ചത്. 1973-ൽ പീഡനത്തിനിരയായി 42 വർഷം അബോധാവസ്ഥയിൽ കഴിഞ്ഞ അരുണ ഷാൻബാഗിന്റെ കേസിൽ പോലും അനുവദിക്കാത്ത ‘മാന്യമായി മരിക്കാനുള്ള അവകാശം’ ഹരീഷ് റാണയുടെ കാര്യത്തിൽ കോടതി അംഗീകരിക്കുകയായിരുന്നു.
ജസ്റ്റിസുമാരായ ജെ.ബി. പർദിവാല, കെ.വി. വിശ്വനാഥൻ എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചാണ് ഈ വിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. “ഒരാളെ സ്നേഹിക്കുക എന്നത് സന്തോഷസമയത്ത് മാത്രമല്ല, അവരുടെ ഇരുണ്ട നാളുകളിലും ചേർത്തുപിടിക്കുക എന്നതാണ്” എന്ന് കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. ഇത് മരണം തിരഞ്ഞെടുക്കലല്ല, മറിച്ച് കൃത്രിമമായി ജീവൻ നീട്ടിക്കൊണ്ടുപോകാതിരിക്കുക എന്നതാണെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഹരീഷിന്റെ കുടുംബത്തിന്റെ 13 വർഷത്തെ ത്യാഗത്തെയും സ്നേഹത്തെയും കോടതി പ്രശംസിച്ചു.
Summary
In a historic first for India, Harish Rana, a former Panjab University student, was granted passive euthanasia following a Supreme Court ruling. Rana had been in a vegetative state for 13 years after suffering severe brain damage in a fall in 2013. His family shared a heart-wrenching final farewell as doctors at AIIMS Delhi began the process of withdrawing life support, a decision the court described as an act of mercy rather than choosing death.
