ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര സംഗീത ചരിത്രത്തിൽ ഒരിക്കലും മായാത്ത അക്ഷരങ്ങളിൽ രേഖപ്പെടുത്തപ്പെടുന്ന പേരാണ് എസ്. ജാനകി (S Janaki). വ്യത്യസ്ത ഭാഷകളിലും സംഗീതശാഖകളിലും അനായാസം സഞ്ചരിച്ച ശബ്ദം, വികാരങ്ങളെ അതിന്റെ പൂർണതയിൽ ആവിഷ്കരിച്ച ആലാപനം, കഥാപാത്രങ്ങൾക്ക് ജീവൻ പകർന്ന ഗായനശൈലി—ഇവയൊക്കെയാണ് ജാനകിയെ ഇന്ത്യൻ സംഗീതലോകത്തെ ഏറ്റവും മഹത്തായ ഗായികമാരിൽ ഒരാളാക്കി മാറ്റിയത്. ആറു പതിറ്റാണ്ടിലേറെ നീണ്ട സംഗീതജീവിതത്തിൽ ഇരുപതിനായിരത്തിലധികം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ച ജാനകി, തലമുറകളെ സംഗീതത്തിലൂടെ ബന്ധിപ്പിച്ച അപൂർവ പ്രതിഭയായിരുന്നു.
ബാല്യവും സംഗീതത്തിലേക്കുള്ള ആദ്യ ചുവടുകളും
1938 ഏപ്രിൽ 23-ന് ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ ഗുണ്ടൂർ ജില്ലയിലെ പള്ളപട്ടള ഗ്രാമത്തിലാണ് സിസ്റ്റ്ല ശ്രീരാമമൂർത്തി ജാനകി ജനിച്ചത്. ചെറുപ്പം മുതൽ സംഗീതത്തോട് വലിയ താൽപര്യം പ്രകടിപ്പിച്ച ജാനകി, ഔപചാരിക സംഗീതപഠനത്തേക്കാൾ സ്വാഭാവികമായ കഴിവിലൂടെയാണ് വളർന്നത്. ബാല്യത്തിൽ തന്നെ നിരവധി സംഗീത മത്സരങ്ങളിൽ പങ്കെടുത്ത അവർ പിന്നീട് സിനിമാസംഗീത ലോകത്തേക്കുള്ള അവസരങ്ങൾ തേടി മദ്രാസിലേക്ക് എത്തുകയായിരുന്നു.
സിനിമയിലെ അരങ്ങേറ്റം
1957-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ തമിഴ് ചിത്രമായ വിധിയുടെ വിളയാട്ടിലൂടെയാണ് എസ്. ജാനകി പിന്നണിഗാന രംഗത്തേക്ക് അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്. തുടർന്നുള്ള വർഷങ്ങളിൽ എം.എസ്. വിശ്വനാഥൻ, കെ.വി. മഹാദേവൻ, ഇളയരാജ, എ.ആർ. റഹ്മാൻ, രാജൻ–നാഗേന്ദ്ര, വിദ്യാസാഗർ, ദേവ, എം.എം. കീരവാണി തുടങ്ങി വിവിധ തലമുറകളിലെ സംഗീതസംവിധായകർക്കൊപ്പം പ്രവർത്തിച്ച് അവർ ശ്രദ്ധേയമായ ഗാനങ്ങൾ സമ്മാനിച്ചു.
ഭാഷകളെ അതിജീവിച്ച ശബ്ദം
തമിഴ്, മലയാളം, തെലുങ്ക്, കന്നഡ, ഹിന്ദി, ഒഡിയ, ബംഗാളി, തുളു, കൊങ്കണി, സിംഹള തുടങ്ങി നിരവധി ഭാഷകളിലായി ജാനകി ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. ഓരോ ഭാഷയുടെയും ഉച്ചാരണശൈലിയും സംസ്കാരവും കൃത്യമായി ഉൾക്കൊണ്ടായിരുന്നു അവരുടെ ആലാപനം. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഏത് ഭാഷയിലെ പ്രേക്ഷകരും അവരെ സ്വന്തം ഗായികയായി സ്വീകരിച്ചു.
മലയാളികളുടെ സ്വന്തം ജാനകി
മലയാള സിനിമയിലും എസ്. ജാനകി അനവധി അനശ്വര ഗാനങ്ങൾ സമ്മാനിച്ചു. പ്രണയവും വിരഹവും ഭക്തിയും മാതൃസ്നേഹവും നൊമ്പരവും സന്തോഷവും ഒരുപോലെ ശബ്ദത്തിലൂടെ പകർന്നുനൽകാൻ കഴിഞ്ഞ അപൂർവ ഗായികയായിരുന്നു അവർ. യേശുദാസ്, ജയചന്ദ്രൻ, എം.ജി. ശ്രീകുമാർ, വേണുഗോപാൽ തുടങ്ങി മലയാളത്തിലെ പ്രമുഖ ഗായകർക്കൊപ്പമുള്ള അവരുടെ യുഗ്മഗാനങ്ങൾ ഇന്നും പ്രേക്ഷകർ നെഞ്ചിലേറ്റുന്നു.
ഇളയരാജ–ജാനകി കൂട്ടുകെട്ട്
ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംഗീത ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച സംഗീതസംവിധായകൻ–ഗായിക കൂട്ടുകെട്ടുകളിലൊന്നായിരുന്നു ഇളയരാജയും എസ്. ജാനകിയും. ഇളയരാജയുടെ സംഗീതസംവിധാനത്തിൽ ജാനകി ആലപിച്ച നൂറുകണക്കിന് ഗാനങ്ങൾ ഇന്നും എക്കാലത്തെയും ക്ലാസിക്കുകളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ശബ്ദത്തിന്റെ മൃദുത്വവും വികാരങ്ങളുടെ സൂക്ഷ്മതയും പരമാവധി ഉപയോഗപ്പെടുത്തിയാണ് ഈ കൂട്ടുകെട്ട് നിരവധി സംഗീത വിസ്മയങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചത്.
ദേശീയ അംഗീകാരങ്ങളും പുരസ്കാരങ്ങളും
മികച്ച പിന്നണിഗായികയ്ക്കുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം നാല് തവണ എസ്. ജാനകിയെ തേടിയെത്തി. അതിനുപുറമെ കേരളം, തമിഴ്നാട്, ആന്ധ്രാപ്രദേശ്, കർണാടക തുടങ്ങിയ സംസ്ഥാന സർക്കാരുകളുടെ മികച്ച ഗായികയ്ക്കുള്ള നിരവധി പുരസ്കാരങ്ങളും അവർ നേടി. ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംഗീതരംഗത്ത് ഏറ്റവും കൂടുതൽ സംസ്ഥാന പുരസ്കാരങ്ങൾ നേടിയ ഗായികമാരിൽ ഒരാളാണ് എസ്. ജാനകി.
ലാളിത്യവും വ്യക്തിത്വവും
അസാധാരണമായ പ്രശസ്തിയുണ്ടായിരുന്നിട്ടും അതീവ ലളിതമായ ജീവിതമാണ് ജാനകി നയിച്ചത്. മാധ്യമശ്രദ്ധയിൽ നിന്ന് അകന്ന് സംഗീതത്തിനാണ് അവർ എല്ലായ്പ്പോഴും പ്രാധാന്യം നൽകിയത്. നിരവധി പുതുമുഖ ഗായകർക്ക് പ്രചോദനമായിരുന്ന അവർ സംഗീതത്തോടുള്ള ആത്മാർഥതയും അച്ചടക്കവും കൊണ്ടും ശ്രദ്ധേയയായിരുന്നു.
സംഗീതത്തിന് വിരാമം
പ്രായാധിക്യത്തെ തുടർന്ന് തത്സമയ സംഗീതപരിപാടികളിൽ നിന്ന് ക്രമേണ പിന്മാറിയ ജാനകി, പിന്നീട് സിനിമാഗാനങ്ങളിലും സജീവത കുറച്ചു. എങ്കിലും അവരുടെ പഴയ ഗാനങ്ങൾ ഇന്നും റേഡിയോയിലും ടെലിവിഷനിലും ഡിജിറ്റൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിലും ഒരേ ജനപ്രീതിയോടെ കേൾക്കപ്പെടുന്നു.
വിടവാങ്ങലും അനുസ്മരണവും
88-ാം വയസ്സിൽ എസ്. ജാനകി അന്തരിച്ചെന്ന വാർത്ത കുടുംബമാണ് അറിയിച്ചത്. കൊച്ചുമകൾ അപ്സര വൈദ്യുല സോഷ്യൽ മീഡിയയിലൂടെ ദുഃഖവാർത്ത പങ്കുവെച്ചുകൊണ്ട്, “ലോകത്തിന് അവർ ഒരു ഇതിഹാസ ശബ്ദമായിരുന്നു; ഞങ്ങൾക്ക് അവർ സ്നേഹനിധിയായ മുത്തശ്ശിയായിരുന്നു” എന്ന് കുറിച്ചു. സംഗീതലോകത്തുനിന്നും സിനിമാരംഗത്തുനിന്നും രാഷ്ട്രീയ-സാംസ്കാരിക മേഖലകളിൽ നിന്നുമുള്ള നിരവധിപ്പേർ അനുശോചനം രേഖപ്പെടുത്തി.
ഒരിക്കലും നിലയ്ക്കാത്ത ശബ്ദം
എസ്. ജാനകിയുടെ ശബ്ദം ഒരു തലമുറയുടെ ഓർമ്മകളല്ല, നിരവധി തലമുറകളുടെ ജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഭാഷകളെയും അതിർത്തികളെയും കാലത്തെയും അതിജീവിച്ച അവരുടെ ഗാനങ്ങൾ എന്നും ഇന്ത്യൻ സംഗീതത്തിന്റെ അമൂല്യ സമ്പത്തായി നിലനിൽക്കും. അവർ ഇനി ശാരീരികമായി നമ്മോടൊപ്പമില്ലെങ്കിലും, അവരുടെ ശബ്ദം ഓരോ സംഗീതാസ്വാദകന്റെയും ഹൃദയത്തിൽ എന്നും ജീവിക്കും.

