ടെഹ്റാൻ: അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കാനായി യുഎസ് മുന്നോട്ടുവെച്ച സമാധാന നിർദ്ദേശങ്ങൾ തങ്ങൾ അവലോകനം ചെയ്തുവരികയാണെന്ന് ഇറാൻ വ്യക്തമാക്കി (US Iran Peace Proposal). ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ ഉപരോധം നീക്കുന്നതും ഇറാനുമേലുള്ള സാമ്പത്തിക നിയന്ത്രണങ്ങൾ പിൻവലിക്കുന്നതും ഉൾപ്പെടെയുള്ള 14 ഇന നിർദ്ദേശങ്ങളാണ് അമേരിക്ക സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ, ഇറാന്റെ ആണവ പരിപാടി പൂർണ്ണമായും നിർത്തലാക്കണമെന്ന അമേരിക്കയുടെ കടുത്ത ആവശ്യം ചർച്ചകളെ സങ്കീർണ്ണമാക്കുന്നു.
യുഎസ് മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന പ്രധാന നിർദ്ദേശങ്ങൾ:
അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ പ്രത്യേക പ്രതിനിധികളായ സ്റ്റീവ് വിറ്റ്കോഫ്, ജാറെഡ് കുഷ്നർ എന്നിവരുടെ നേതൃത്വത്തിലാണ് ചർച്ചകൾ നടക്കുന്നത്. യുഎസ് മാധ്യമമായ ‘ആക്സിയോസ്’ റിപ്പോർട്ട് പ്രകാരം പ്രധാന നിർദ്ദേശങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
- അടുത്ത 12 വർഷത്തേക്ക് യുറേനിയം സമ്പുഷ്ടീകരണം ഇറാൻ നിർത്തലാക്കണം.
- ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ ഉപരോധം 30 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഇരുപക്ഷവും നീക്കം ചെയ്യണം.
- ഇറാനുമേലുള്ള സാമ്പത്തിക ഉപരോധം പിൻവലിക്കുകയും മരവിപ്പിക്കപ്പെട്ട ശതകോടിക്കണക്കിന് ഡോളർ വിട്ടുനൽകുകയും ചെയ്യും.
ഇറാന്റെ പ്രതികരണം
യുഎസ് നിർദ്ദേശങ്ങളെ ഒരു “ആഗ്രഹപ്പട്ടിക” എന്നാണ് ഇറാന്റെ വിദേശനയ സമിതി വക്താവ് ഇബ്രാഹിം റെസായി വിശേഷിപ്പിച്ചത്. യുറേനിയം സമ്പുഷ്ടീകരിക്കാനുള്ള അവകാശം തങ്ങൾക്കുണ്ടെന്നും അത് ചർച്ച ചെയ്യാനാവില്ലെന്നും ഇറാൻ വൃത്തങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ആദ്യഘട്ടത്തിൽ യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കുന്നത് മാത്രമാകും ചർച്ച ചെയ്യുകയെന്നും ആണവ പരിപാടിയിലെ നിയന്ത്രണങ്ങൾ രണ്ടാമത്തെ ഘട്ടത്തിൽ മാത്രമേ പരിഗണിക്കൂ എന്നുമാണ് ടെഹ്റാനിൽ നിന്നുള്ള റിപ്പോർട്ടുകൾ.
ആഗോള ഊർജ്ജ വിതരണത്തെ ബാധിച്ച ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ തർക്കം എത്രയും വേഗം പരിഹരിക്കണമെന്ന് ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾ ആവശ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്. പാകിസ്താന്റെ മധ്യസ്ഥതയിൽ നടക്കുന്ന ഈ ചർച്ചകൾ വരും ദിവസങ്ങളിൽ നിർണ്ണായകമാകും. ഞായറാഴ്ചയോടെ ഇറാന്റെ ഔദ്യോഗിക മറുപടി പാക് മധ്യസ്ഥർക്ക് കൈമാറുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്.
Summary: Iran is currently reviewing a 14-point US peace proposal aimed at ending the ongoing war. While the US demands a 12-year halt on nuclear enrichment and the reopening of the Strait of Hormuz in exchange for lifting sanctions, Iran remains skeptical. Tehran maintains that its nuclear rights are non-negotiable at this initial stage and is seeking direct guarantees for the lifting of economic blockades.
