സെന്റ് പീറ്റേഴ്സ്ബർഗ്: ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ ഉപരോധം ഇറാന്റെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ തളർത്തുമ്പോൾ, വടക്കൻ അയൽരാജ്യമായ റഷ്യയിൽ നിന്ന് ഒരു ‘ലൈഫ് ലൈൻ’ (ജീവൻരക്ഷാ മാർഗം) തേടുകയാണ് ഇറാൻ (Russia Iran Trade Relations). ഇറാന്റെ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്ചി ഈ ആഴ്ച സെന്റ് പീറ്റേഴ്സ്ബർഗിൽ റഷ്യൻ പ്രസിഡന്റ് വ്ളാഡിമിർ പുടിനുമായി നടത്തിയ കൂടിക്കാഴ്ച ഇതിന്റെ സൂചനയാണ്.
പേർഷ്യൻ ഗൾഫിലെ എണ്ണ കയറ്റുമതി തടസ്സപ്പെട്ടതോടെ, കാസ്പിയൻ കടൽ വഴിയുള്ള തുറമുഖങ്ങളും റെയിൽവേ ശൃംഖലകളും ഉപയോഗിച്ച് റഷ്യയുമായുള്ള വ്യാപാരം വർദ്ധിപ്പിക്കാനാണ് ഇറാൻ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്. റഷ്യയെ ഇറാൻ വഴി ഏഷ്യയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഇന്റർനാഷണൽ നോർത്ത്-സൗത്ത് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോറിഡോർ (INSTC) എന്ന പാത പടിഞ്ഞാറൻ രാജ്യങ്ങളുടെ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള സമുദ്രപാതകളെ മറികടക്കാൻ സഹായിക്കും. റഷ്യയിൽ നിന്നുള്ള ഗോതമ്പ്, യവം, ലോഹങ്ങൾ എന്നിവ ഈ വഴിയിലൂടെ ഇറാനിലേക്ക് എത്തിക്കാനാകും.
വിദഗ്ധരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ റഷ്യൻ സഹായത്തിന് ചില പരിമിതികളുണ്ട്.
ഇറാന്റെ അന്താരാഷ്ട്ര വ്യാപാരത്തിന്റെ 90 ശതമാനവും സമുദ്രമാർഗ്ഗമാണ് നടക്കുന്നത്. ഇത് പെട്ടെന്ന് റെയിൽവേയോ കരമാർഗ്ഗമോ ആക്കി മാറ്റുക എളുപ്പമല്ല. ഇത് ചിലവ് വർദ്ധിപ്പിക്കാനും സാധനങ്ങൾ കേടുവരാനും കാരണമാകും. ഇരുരാജ്യങ്ങളും സമാനമായ ഉല്പന്നങ്ങൾ (എണ്ണ, വാതകം തുടങ്ങിയവ) ഉല്പാദിപ്പിക്കുന്നതിനാൽ വലിയ തോതിലുള്ള വ്യാപാരത്തിന് പരിമിതികളുണ്ട്. യുക്രെയ്ൻ യുദ്ധം കാരണം റഷ്യയുടെ സാമ്പത്തിക നിലയും സമ്മർദ്ദത്തിലാണ്. അതിനാൽ ഇറാനിൽ വലിയ തോതിലുള്ള നിക്ഷേപം നടത്താൻ ഇപ്പോൾ റഷ്യ തയ്യാറായേക്കില്ല.
ചുരുക്കത്തിൽ, ഹ്രസ്വകാലത്തേക്ക് ഭക്ഷണസാധനങ്ങളും മറ്റും നൽകി റഷ്യയ്ക്ക് സഹായിക്കാനാകുമെങ്കിലും, ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വഴിയുള്ള വൻതോതിലുള്ള വ്യാപാരത്തിന് പകരമാവാൻ റഷ്യയുമായുള്ള ബന്ധത്തിന് സാധിക്കില്ലെന്നാണ് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധർ വിലയിരുത്തുന്നത്.
Summary: As the Strait of Hormuz blockade cripples Iran’s economy, Tehran is looking to Russia for support via the International North-South Transport Corridor (INSTC). While bilateral trade grew by 16% recently, experts warn that land and Caspian Sea routes cannot replicate the scale or cost-effectiveness of maritime trade. Additionally, Russia’s own economic strain from the Ukraine war may limit its ability to provide a full-scale economic lifeline beyond symbolic or humanitarian aid.
