ഇസ്രായേലും ഇറാനും തമ്മിൽ നേരിട്ടുള്ള യുദ്ധം ആരംഭിച്ച് ദിവസങ്ങൾ പിന്നിടുമ്പോൾ, യുദ്ധക്കളത്തിലെ വിജയത്തേക്കാൾ ഉപരിയായി ആയുധശേഖരത്തിന്റെ വലിപ്പവും അവയുടെ പുനരുൽപ്പാദന ശേഷിയുമാണ് പോരാട്ടത്തിന്റെ അന്ത്യം കുറിക്കുകയെന്ന് പ്രതിരോധ വിദഗ്ധർ വിലയിരുത്തുന്നു (Missile Math Iran Israel War). ഒരു ‘സാൽവോ കോമ്പറ്റീഷൻ’ അഥവാ ആയുധങ്ങൾ അതിവേഗം പ്രയോഗിച്ചു തീർക്കുന്ന മത്സരമായി ഈ സംഘർഷം മാറിയിരിക്കുകയാണ്. ആരുടെ പക്കൽ കൂടുതൽ മിസൈലുകളും ഡ്രോണുകളും അവശേഷിക്കുന്നുവോ അവർക്ക് യുദ്ധത്തിൽ മേൽക്കൈ ലഭിക്കുമെന്നാണ് ‘മിസൈൽ മാത്ത്’ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പുതിയ വിശകലനങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.
ഈ യുദ്ധത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക വശം പരിശോധിച്ചാൽ ഇറാൻ വലിയ നേട്ടത്തിലാണ്. ഇറാൻ വിക്ഷേപിക്കുന്ന ‘ഷാഹീദ്’ വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ട ഡ്രോണുകൾക്ക് ഏകദേശം 20,000 മുതൽ 50,000 ഡോളർ വരെയാണ് നിർമ്മാണച്ചെലവ്. എന്നാൽ ഇവയെ തകർക്കാൻ ഇസ്രായേലും അമേരിക്കയും ഉപയോഗിക്കുന്ന പേട്രിയറ്റ് PAC-3 പോലുള്ള ഇന്റർസെപ്റ്റർ മിസൈലുകൾക്ക് ഒന്നിന് 40 ലക്ഷം ഡോളറിലധികം വിലവരും. THAAD പോലുള്ള അത്യാധുനിക സംവിധാനങ്ങൾക്ക് 1.2 കോടി ഡോളറാണ് ചിലവ് വരുന്നത്. അതായത്, കുറഞ്ഞ ചിലവിൽ ഇറാൻ അയക്കുന്ന ഡ്രോണുകളെ പ്രതിരോധിക്കാൻ ശതകോടികളാണ് ഇസ്രായേലിനും സഖ്യകക്ഷികൾക്കും ചിലവാക്കേണ്ടി വരുന്നത്.
ആയുധശേഖരം അതിവേഗം കുറയുന്നത് അമേരിക്ക ഉൾപ്പെടെയുള്ള രാജ്യങ്ങളെ ആശങ്കയിലാക്കുന്നുണ്ട്. ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ സൂക്ഷിച്ചിട്ടുള്ള മിസൈലുകളുടെ എണ്ണത്തേക്കാൾ വേഗത്തിലാണ് മിഡിൽ ഈസ്റ്റിൽ ഇപ്പോൾ ഇവ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നത്. പുതിയ മിസൈലുകൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിനായുള്ള സമയപരിധിയും സാങ്കേതിക സങ്കീർണ്ണതയും പരിഗണിക്കുമ്പോൾ, യുദ്ധം നീണ്ടുപോയാൽ പ്രതിരോധ സംവിധാനങ്ങളിൽ വിള്ളലുകൾ വീഴാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് ബ്ലൂംബെർഗ് ഉൾപ്പെടെയുള്ള മാധ്യമങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു. ഇത് അമേരിക്കയെയും ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളെയും യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കാനുള്ള നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങളിലേക്ക് പ്രേരിപ്പിച്ചേക്കാം.
മറുവശത്ത്, ഇറാന്റെ ആയുധശേഖരം എത്രത്തോളമുണ്ടെന്ന കാര്യത്തിലും വ്യക്തതയില്ല. ഇറാൻ വിക്ഷേപണ കേന്ദ്രങ്ങൾക്ക് നേരെ ഇസ്രായേൽ നടത്തുന്ന ആക്രമണങ്ങൾ എത്രത്തോളം ഫലപ്രദമാകുന്നു എന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും ഇറാന്റെ തിരിച്ചടിക്കാനുള്ള ശേഷി. ആയുധങ്ങൾ തീരുന്ന സാഹചര്യമുണ്ടായാൽ ഇറാനും തങ്ങളുടെ തന്ത്രങ്ങളിൽ മാറ്റം വരുത്തേണ്ടി വരും. ചുരുക്കത്തിൽ, സൈനിക തന്ത്രങ്ങളേക്കാൾ ഉപരിയായി വ്യാവസായിക ശേഷിയും ആയുധ സംഭരണവുമാണ് ഈ യുദ്ധത്തിന്റെ വിധി നിശ്ചയിക്കാൻ പോകുന്നത്.
Summary: The Iran-Israel conflict has evolved into a war of attrition where the depletion of missile and interceptor stockpiles could determine the ultimate outcome.
